Dẫn chứng tiêu biểu cho chủ đề tinh thần khởi nghiệp và sáng tạo trẻ

Trong thời đại hội nhập và phát triển mạnh mẽ hiện nay, tinh thần khởi nghiệp và sáng tạo của giới trẻ trở thành một yếu tố quan trọng thúc đẩy sự tiến bộ của xã hội. Những người trẻ dám nghĩ, dám làm, dám vượt qua thử thách để theo đuổi ước mơ không chỉ khẳng định bản thân mà còn góp phần tạo nên những giá trị mới cho cộng đồng.

Thế nào là khởi nghiệp và sáng tạo:

Khởi nghiệp là quá trình một cá nhân hoặc nhóm người bắt đầu xây dựng và phát triển một ý tưởng, sản phẩm hoặc doanh nghiệp mới, nhằm mang lại giá trị cho xã hội và lợi ích kinh tế cho bản thân. Sáng tạo là khả năng nghĩ ra cái mới, tìm ra cách làm khác biệt, độc đáo và hiệu quả hơn trong công việc, học tập hay cuộc sống. Khi hai yếu tố này kết hợp, chúng hình thành nên động lực mạnh mẽ giúp con người không ngừng đổi mới và phát triển.

1. Nguyễn Hà Đông – Startup game Flappy Bird gây tiếng vang toàn cầu

Nguyễn Hà Đông là minh chứng điển hình cho tinh thần sáng tạo trẻ Việt Nam vươn tầm thế giới. Xuất phát từ niềm đam mê lập trình đơn thuần, anh đã tự phát triển trò chơi Flappy Bird với thiết kế vô cùng đơn giản nhưng đầy tính thử thách. Chỉ sau một đêm, sản phẩm của một lập trình viên trẻ Việt Nam đã tạo nên “cơn sốt” toàn cầu, đứng đầu bảng xếp hạng App Store và Google Play, mang về doanh thu ước tính hơn 50.000 USD/ngày. Dù sau này tự nguyện gỡ game để tránh ảnh hưởng tiêu cực đến người chơi, câu chuyện của Hà Đông vẫn là niềm tự hào: Chỉ cần ý tưởng sáng tạo và sự nỗ lực bền bỉ, một người trẻ Việt vẫn có thể thay đổi bản đồ công nghệ thế giới.

2. Nhóm sinh viên Trường Đại học Lạc Hồng – Khởi nghiệp từ nấm mối đen, biến phụ phẩm thành giá trị xanh

Tinh thần khởi nghiệp sáng tạo của sinh viên Việt Nam được thể hiện rõ qua dự án sản xuất và thương mại hóa nấm mối đen của nhóm sinh viên Đại học Lạc Hồng gồm Nguyễn Hữu Phúc, Nguyễn Vũ Gia Linh, Lâm Thị Ngọc Trân và Đoàn Thị Mỹ Hà. Với ý tưởng nuôi trồng nấm mối đen từ phụ phẩm nông nghiệp như mùn cưa, nhóm không chỉ tạo ra sản phẩm giàu dinh dưỡng, giá thành cạnh tranh mà còn góp phần tận dụng phế phẩm, giảm thiểu ô nhiễm môi trường. Được sự hướng dẫn của giảng viên, nhóm đã phát triển mô hình khởi nghiệp theo hướng bền vững: chuyển giao kỹ thuật trồng nấm, cung cấp phôi nấm và bao tiêu đầu ra cho người dân, tạo sinh kế cho cộng đồng địa phương. Dự án đã xuất sắc giành giải khuyến khích cuộc thi SV-Startup quốc gia năm 2025 do Bộ GD&ĐT tổ chức. Đây không chỉ là thành quả nghiên cứu mà còn là minh chứng cho nhiệt huyết của thế hệ trẻ trong việc đưa khoa học vào đời sống, lan tỏa mô hình kinh doanh xanh và bền vững vì cộng đồng.

3. Dự án GypFoam – Khởi nghiệp xanh từ phế thải nông nghiệp & công nghiệp

Tinh thần sáng tạo bền bỉ và khát vọng khởi nghiệp vì cộng đồng được thể hiện rõ qua dự án GypFoam của nhóm sinh viên Đại học Xây dựng Hà Nội và Đại học Bách khoa Hà Nội. Nhận thấy mỗi năm Việt Nam thải hơn 62,5 triệu tấn rác nông nghiệp và 750.000 tấn thạch cao công nghiệp chưa được xử lý, nhóm đã nghiên cứu tạo ra vật liệu xây dựng đa năng từ nguồn phế thải này. Sau hơn 300 giờ làm việc trong phòng thí nghiệm và thử nghiệm 100 mẫu cấp phối, sản phẩm đầu tiên ra đời: tấm panel siêu nhẹ, cách nhiệt, chống cháy, giá rẻ hơn 40% so với vật liệu truyền thống nhưng bền đến 10 năm. Với ý tưởng tái chế 70% phế thải thành vật liệu xanh, nhóm đã giành giải Á quân cuộc thi HUST Techstart 2024. Không chỉ dừng lại ở nghiên cứu, họ hướng tới mô hình nhượng quyền sản xuất để lan tỏa giải pháp xanh. Câu chuyện GypFoam cho thấy khởi nghiệp không chỉ là lợi nhuận — mà còn là trách nhiệm với môi trường, với tương lai của xã hội, và niềm tin rằng tri thức có thể biến rác thải thành nguồn tài nguyên quý giá.

4. “Thần đồng công nghệ” Nguyễn Dương Kim Hảo – Tri thức đưa ước mơ Việt vươn ra thế giới

Trong hành trình của tri thức và khát vọng tuổi trẻ Việt Nam, Nguyễn Dương Kim Hảo là minh chứng sống động cho sức mạnh của nỗ lực học tập và sáng tạo. Sinh năm 2001 tại Tiền Giang, Kim Hảo được cộng đồng biết đến với biệt danh “thần đồng công nghệ” từ khi mới học tiểu học. Bắt đầu tiếp xúc với máy tính từ lớp 2, cậu sớm bộc lộ tư duy công nghệ vượt trội. Lên 8 tuổi, Hảo đã tự lập trình phần mềm hỗ trợ cộng điểm giúp công việc của bố – một giáo viên Vật lý. Từ giải Nhất Sáng tạo Thanh thiếu niên TP.HCM lớp 5 đến hai lần nhận Bằng khen của Thủ tướng, Hảo tích lũy hơn 30 giải thưởng lớn trong nước và quốc tế, đặc biệt là danh hiệu “Best Young Inventor” của WIPO. Năm 2020, ở tuổi 19, Hảo trở thành sinh viên năm nhất hiếm hoi được Meta (Facebook) tuyển thực tập kỹ thuật. Từ cậu bé mê máy tính ở vùng quê nhỏ, Kim Hảo vươn mình trở thành biểu tượng của thế hệ trẻ Việt Nam bản lĩnh, dám mơ và dám chinh phục tri thức quốc tế.

5. Lê Yên Thanh – Cha đẻ ứng dụng BusMap

Lê Yên Thanh, từng là sinh viên ĐH Khoa học Tự nhiên TP.HCM, nổi tiếng với thành tích lập trình và đam mê công nghệ từ rất sớm. Anh sáng lập BusMap – ứng dụng hỗ trợ tra cứu xe buýt thông minh, sau phát triển thành công ty công nghệ Phenikaa MaaS. Từ một dự án nhỏ phục vụ cộng đồng sinh viên, BusMap nay được triển khai tại nhiều tỉnh thành và hỗ trợ hàng triệu người dùng di chuyển tiện lợi hơn. Lê Yên Thanh chứng minh rằng khởi nghiệp không chỉ vì lợi ích cá nhân mà còn vì lợi ích cộng đồng, đặt nền móng cho thế hệ startup công nghệ trẻ Việt Nam hướng đến đô thị thông minh và chuyển đổi số quốc gia

6. Phạm Huy – Chàng trai chế tạo cánh tay robot cho người khuyết tật

Phạm Huy (Quảng Trị) từng gây xúc động cả nước khi tự chế tạo cánh tay robot hỗ trợ người khuyết tật từ vật liệu bỏ đi và linh kiện giá rẻ. Sản phẩm của Huy vượt qua hàng trăm dự án để giành giải cao tại cuộc thi khoa học kỹ thuật quốc tế ISEF 2017 tại Mỹ. Trước đó, Huy thậm chí từng bị từ chối visa nhưng vẫn kiên trì và cuối cùng sang Mỹ thi đấu, mang về niềm tự hào cho Việt Nam. Huy hiện tiếp tục nghiên cứu công nghệ hỗ trợ cộng đồng. Đây là tấm gương sống cho thấy sáng tạo không đòi hỏi giàu có, chỉ cần trái tim muốn cống hiến.

7. Nguyễn Thị Thu Hằng – Quán quân Olympia 2020, khát vọng đổi mới giáo dục bằng công nghệ